Leven met weinig geld: een onmogelijke missie?

Elke Willemsen - 17 juli 2014

De regels voor uitkeringsgerechtigden worden elk jaar alleen maar strenger. De regering wil besparen, en tegelijkertijd mensen stimuleren weer aan het werk te gaan. Maar hoe is het om aan de andere kant van het spectrum te staan? “Het voelt alsof er vaak geen idee is hoe het er in de praktijk werkelijk aan toe gaat”, zegt Jaade (45) uit Arnhem.

Van de week werd bekend gemaakt dat de regels voor o.a. mensen in de bijstand strenger worden. Zo kan men verplicht worden gesteld vrijwilligerswerk te doen, kunnen mensen worden gedwongen te verhuizen als zij elders werk kunnen krijgen en kunnen uitkeringsgerechtigden gekort worden als ze bij sollicitaties niet ‘representatief’ gekleed zijn.

De Arnhemse Jaade zit inmiddels 2,5 jaar in de Ziektewet. Hierdoor heeft ze recht op een Ziektewetuitkering, maar ook op 70% van haar laatst verdiende loon. Je zou kunnen zeggen dat ze het zo nog ruim heeft, maar dat valt tegen. “Je begint met te bezuinigen op kleine luxe dingen. Dan gaat de auto eruit, abonnementen, goede doelen, frisdranken, tot dat je overblijft met alleen de basisbehoeften”, zegt Jaade.

Vooral in het begin was dat schrikken en wennen voor de alleenstaande moeder. “Ineens kon ik bij het uitgaan met vrienden geen rondje meer doen. Met mijn zoon even naar de bioscoop gaan of een kop koffie doen in de stad was er ook niet meer bij. Stap voor stap kreeg ik zo steeds meer het gevoel dat ik buiten de maatschappij stond. Maar, daartegenover, als je weinig geld hebt worden andere dingen weer een stuk belangrijker”, aldus Jaade.

Budgetteren

Leren budgetteren, is les één. Door alles zo te begroten zonder tegemoetkomingen en andere extra’s als zorgtoeslag hier bij te rekenen, weet je precies waar je iedere maand van rond moet komen. Je weet namelijk nooit wat de politiek doet met bepaalde regelingen. Voor Jaade gaat alles nu een stuk makkelijker. “Je went eraan en ontwikkelt trucjes. Zo ga je naar de Lidl en de Action, of koop je alleen de huismerken of Euroshopper. Je weet op de markt waar het fruit en de groente het goedkoopst zijn en natuurlijk houd je de reclamefolders in de gaten.”

Toch bekruipt Jaade nog wel eens het gevoel van nutteloosheid. “In de Ziektewet kom je niet zomaar. Daar kies je niet voor. Als ik in de ochtend mijn hondjes uitlaat zie je de mensen allemaal naar werk gaan. Dan voel ik me wel nutteloos. Als je van weinig rond moet komen, ben je bovendien altijd wel met geld bezig helaas. Je moet wel. Maar dat brengt best wat stress met zich mee”, aldus Jaade.


Solliciteren en omscholing

Als je in de Ziektewet zit, heb je geen sollicitatieplicht. Toch heeft Jaade voordat ze in de Ziektewet kwam al vaker gesolliciteerd en houdt ze alles goed in de gaten. “Ik ga en wil de Ziektewet zeker ook wel weer uit. Dan moet ik weer gaan solliciteren. Maar je merkt nu al dat dat steeds moeilijker wordt. Door de crisis zijn er zo goed als geen vacatures. Bovendien worden er hoge eisen gesteld en laten we eerlijk zijn, met mijn 45 jaar ben ik eigenlijk voor velen al te oud. Dat wordt niet hardop gezegd, maar dat merk je wel in de afwijzingen.”

Omdat ze inmiddels al twee jaar van de arbeidsmarkt is, wat een groot gat is voor veel werkgevers, weet Jaade het belang van her- of omscholing. “Ik merk dat ik achter begon te lopen. Zo ken ik bijvoorbeeld geen excel, wat toch belangrijk is als je als secretaresse wil werken. Maar als je nu bij de UWV aanklopt, kun je bijscholing wel vergeten. De potjes zijn op. De potjes van heel veel dingen zijn op”, vertelt Jaade.

Krom

Veel van de bezuinigingen snapt Jaade wel. Zo heeft ze via vrijwilligerswerk en via een buddie-project meer uitkeringsgerechtigden ontmoet. “Er zitten toch ook mensen bij die enorm in de slachtofferrol blijven steken en hier niet echt uit willen komen. Zij lopen constant te zeuren op alles, terwijl ze er zelf vervolgens niets aan doen. Daar kan ik mijzelf niet mee vergelijken”, zegt Jaade.

Toch vindt de Arnhemse bepaalde bepalingen en regels weer erg krom, zoals de verplichte basisverzekering. “De kosten die hier bij komen kijken zijn voor uitkeringsgerechtigden gewoon niet reëel. Dus wat gebeurt er als je ziek wordt? Je kijkt wel uit en gaat niet meer naar de dokter vanwege het torenhoge eigen risico. Maar je moet wel maandelijks betalen, terwijl je er nooit gebruik van maakt. Door dit soort dingen voelt het alsof de regering geen idee heeft hoe het er in de praktijk werkelijk aan toe gaat.”


ma t/m vrij 9 - 21 & za 10 - 17

Chat bezet