Inflatie: wat is het, doet het en zijn de gevolgen nou precies?

Elke Willemsen - 09 januari 2014

‘De inflatie is vorige maand verder gedaald naar 1,1%. Vorig jaar kwam deze in februari nog uit op 3%.’ Je hoort en ziet ze vaker: nieuwsberichten over inflatie. Maar wat is het nou precies? En vooral, wat zijn de gevolgen voor uw portemonnee?

Maand na maand daalt de inflatie in de Eurozone en in Nederland is deze zelfs in drie jaar tijd niet zo laag geweest. Bij inflatie stijgen de algehele prijzen van diensten en producten, waardoor je geld minder waard wordt. Waar gisteren 10 euro nog goed was voor vier broden, koop je er nu nog maar drie. De koopkracht gaat achteruit en het dagelijks leven wordt duurder. Waar de ene econoom roept dat een laag inflatiecijfer gunstig is, zegt de ander dat we ons in Europa toch steeds meer in een gevarenzone bevinden. Ons geld wordt minder waard en voor andere landen worden onze producten te duur. Dat is slecht voor de concurrentiepositie.

Ontstaan

Hoe inflatie precies ontstaat, daar bestaan verschillende visies over. Over het algemeen komt het veelal door de invoering van hogere belastingen of accijns, hogere importprijzen, omdat productiekosten toenemen of doordat er meer vraag dan aanbod is. Hoge inflatie is voor niemand wenselijk en daarom zijn er manieren om ervoor te zorgen dat u hier als consument niet veel van merkt. Zo stijgen in Nederland de lonen en uitkeringen meestal mee met de inflatie of stopt de overheid extra geld in de economie.

Een iets lagere inflatie kan echter gunstig zijn voor de economie van een land. Overheden streven vaak naar een gemiddelde inflatie van rond de 2 procent per jaar. Consumenten worden dan gestimuleerd om producten en diensten te kopen, producenten maken geen verlies en de economie blijft gezond doordraaien.

Europese Centrale Bank

Maar als de inflatie in de eurozone nog verder daalt, kan er deflatie onstaan. Dan worden prijzen juist lager en de geldwaarde hoger. In dit geval stijgen lonen niet meer mee met de inflatie, kelderen prijzen, kopen consumenten minder omdat ze minder te besteden hebben en is het lastig hier als economie weer van te herstellen. De Europese Centrale Bank vergadert daarom momenteel over de vraag of ze moeten ingrijpen om ervoor te zorgen dat er weer een inflatieverhoging optreed. Voor velen klinkt dit alsnog als een ver van m’n bed show, dus wat zijn de gevolgen dichterbij huis? Is het nu het moment om te gaan sparen? Of juist te lenen?  

Sparen of lenen?

Bij de verhouding tussen inflatie en de rente is er een duidelijke samenhang te zien. Simpel uitgelegd komt het erop neer dat als de inflatie toeneemt, de rente ook hoger wordt. Op dat moment is het als consument voordelig ‘rente te trekken’ en geld op je spaarrekening te zetten.  

Andersom, als de inflatie zoals nu laag is, wordt de rente ook minder. In het geval van leningen zal het dan ook een stuk interessanter zijn om geld te lenen. Voor spaarders die rente ontvangen over hun spaarrekening betekent dit dat het spaargeld minder waard wordt op het moment dat de rente lager is dan de inflatie. Voor mensen met schulden is het weer ‘goed’ nieuws: als je geld minder waard wordt, wordt je schuld dat ook!


ma t/m vrij 9 - 21 & za 10 - 17